Barkod ve stok sayımı: sayım fişi neden şart?
Stok sayımı yılda bir yapılan bir tören değil, düzenli bir kontroldür. Sayım fişi mantığını, kısmi sayımı ve fark analizini anlatıyoruz.
Stok kayıtları zamanla gerçeklikten uzaklaşır. Kırılan ürün, yanlış sevkiyat, kayıt dışı iade, fire ve basit veri giriş hataları birikir. Bu sapma fark edilmediğinde, olmayan ürün satılır.
Sayım, bu sapmayı düzeltmenin tek yoludur.
Sayım fişi neden ayrı bir belge?
Sayım sırasında stok kartına doğrudan müdahale etmek, en yaygın ve en zararlı hatadır. Çünkü:
- Neyin, ne zaman, kim tarafından değiştirildiği kaybolur
- Fark analizi yapılamaz
- Sayım yarım kalırsa sistem tutarsız hâle gelir
Doğru yöntem, sayımı ayrı bir sayım fişi üzerinde yapmaktır. Fiş açılır, sayılan adetler girilir, sistemdeki adetle karşılaştırılır ve onaylandığında fark stok hareketi olarak işlenir.
Böylece geriye dönük olarak "bu düzeltme hangi sayımdan geldi?" sorusu cevaplanabilir.
Yılda bir değil, döngüsel sayım
Yılda bir kez yapılan tam sayım, deponun günlerce durmasını gerektirir ve on bir ay boyunca sapmayı görmezsiniz.
Daha etkili yöntem döngüsel sayımdır: her hafta stoğun küçük bir bölümü sayılır.
| Ürün grubu | Sayım sıklığı |
|---|---|
| Yüksek devirli / yüksek değerli | Haftalık |
| Orta devirli | Aylık |
| Düşük devirli | Üç ayda bir |
Böylece depo durmaz, sapma erken yakalanır ve düzeltme küçük kalır.
Barkod okuyucu neyi değiştirir?
Elle sayımda iki hata kaynağı vardır: yanlış ürünün sayılması ve yanlış adedin yazılması. Barkod okuyucu birincisini tamamen ortadan kaldırır.
Varyantlı ürünlerde bu fark çok daha büyüktür: aynı modelin dört rengi elle sayılırken karıştırılır, barkodla karıştırılmaz. Bu yüzden barkod varyant seviyesinde olmalıdır.
Sayımın amacı sayı bulmak değil, sapmanın nereden geldiğini bulmaktır.
Fark çıktığında ne yapmalı?
Sayım farkını düzeltip geçmek, aynı farkın bir sonraki sayımda tekrar çıkmasına yol açar. Fark bir sonuçtur; sebebi aranmalıdır:
- Belirli üründe sürekli eksik: fire, hasar ya da kayıt dışı çıkış olabilir.
- Belirli üründe sürekli fazla: giriş iki kez işlenmiş ya da iade kaydedilmemiş olabilir.
- Rastgele dağılmış küçük farklar: genellikle sayım hatası veya barkod eksikliğidir.
Maliyet tarafı unutulmamalı
Sayım farkı yalnızca adedi değil, stok değerini de değiştirir. Eksik çıkan ürün zayiat olarak işlenmezse, stok değeri olduğundan yüksek görünür ve kâr hesabı yanıltıcı çıkar. Bu kalemlerin nasıl kaydedileceği konusunda mali müşavirinizle çalışmanız gerekir.
self4'te sayım fişleri ayrı belgeler olarak tutulur; stok maliyet dönemleri ve envanter raporlarıyla birlikte çalışır. Özellikleri inceleyin.
Kanalları ayrı ayrı yönetmek zorunda değilsiniz
self4; B2B bayi portalını, B2C mağazayı ve pazaryeri kanallarını tek stok havuzu üzerinde birleştirir. 14 gün ücretsiz deneyebilirsiniz; kredi kartı istemiyoruz.
Ücretsiz deneyin Özellikleri inceleyinİlgili yazılar
Stok maliyeti nasıl hesaplanır? Kârı belirleyen sayı
Satış fiyatını herkes bilir, maliyeti çoğu işletme tahmin eder. Alış fiyatı ile gerçek maliyet arasındaki farkı ve değerleme yöntemlerini anlatıyoruz.
Yazıyı okuyun →Renk-beden varyant yönetimi nasıl kurulur?
Her varyantı ayrı ürün açmak başlangıçta kolaydır, sonra düzeltilemez bir dağınıklık üretir. Doğru varyant yapısını ve barkod ilişkisini anlatıyoruz.
Yazıyı okuyun →Kanal bazlı kârlılık analizi: hangi kanal gerçekten kazandırıyor?
Ciroya bakarak kanal kararı vermek, en çok kazandıran kanalı kapatmaya kadar gidebilir. Kanal bazlı net kâr hesabını ve hangi raporlara bakılacağını anlatıyoruz.
Yazıyı okuyun →